Voor DOEN’22 is dat geen vrijblijvende vraag. Ruimte is schaars, en dus moeten we kiezen. Kiezen om zuinig te zijn op wat kwetsbaar is. Kiezen om te bouwen waar het kan. Kiezen om niet alles overal tegelijk te willen. En kiezen om mensen écht mee te nemen in het proces. In deze visie stellen we niet de techniek, maar de mens centraal. Geen visieloze groei, maar doordachte ontwikkeling. Geen blauwdruk van bovenaf, maar bouwen vanuit de gemeenschap.
In 2050 willen we dat Hardenberg de ruimte blijft bieden aan mensen in alle fasen van het leven. Aan jonge mensen die hier willen blijven. Aan ouderen die hier gezond en veilig oud willen worden. Aan gezinnen die ruimte zoeken om te leven. Aan ondernemers die willen pionieren. En aan boeren die willen verduurzamen zonder daarmee hun bestaansrecht te verliezen. Dat vraagt om keuzes die verder reiken dan morgen. Niet bouwen omdat het moet, maar bouwen omdat het klopt. Een goede balans tussen de opbrengst per vierkante meter en de waarde voor de gemeenschap.
Mensen raken hun vertrouwen in de overheid kwijt als plannen voortdurend veranderen. Als beloften niet worden nagekomen. Als omgevingsplannen te vaag zijn, en procedures te lang duren. Wij willen dat anders doen. Bij DOEN’22 zeggen we: afspraak is afspraak. Dat betekent dat we duidelijke keuzes durven maken over waar we bouwen, waar we groen beschermen, en waar we ruimte geven aan nieuwe vormen van wonen en werken. Het betekent ook dat we ons grondbeleid hierop afstemmen. Niet speculeren, maar sturen. Niet afwachten, maar begeleiden. En: wie wil meedoen, krijgt een eerlijke kans.
De inrichting van onze gemeente kan niet langer een kwestie zijn van projectontwikkelaars tegenover bezorgde omwonenden. De samenleving verandert. Klimaat en energie veranderen. En dus moeten we de manier waarop we plannen maken ook veranderen. Wij geloven in gebiedsgericht werken. In plannen die ontstaan uit gesprekken, niet alleen van achter een bureau. In ontwerpen waar bewoners aan meeschrijven. En in besluitvorming die uitlegbaar is. Ook aan mensen zonder juridische achtergrond. Want: als mensen zich niet herkennen in beleid, herkennen ze zich ook niet in de gemeente.
“Thuis is geen plek, maar een gevoel. Het is waar je jezelf mag zijn, veilig en verbonden.”
– Maya Angelou
Een huis is meer dan bakstenen. Het is de plek waar je op adem komt, waar kinderen opgroeien, waar herinneringen worden gemaakt. In Hardenberg willen we dat iedereen zo’n plek kan vinden. In welke levensfase je ook zit, in welk dorp je ook woont. Toch zien we dat dat steeds moeilijker wordt. Starters komen nauwelijks aan bod. Jongeren trekken weg. Ouderen blijven wonen in een huis dat eigenlijk te groot voor ze is. Mensen die willen bouwen, lopen vast in regels of gebrek aan ruimte. Huurprijzen stijgen, wachtlijsten overstromen. De woningnood is geen Randstedelijk probleem. Het is net zo goed voelbaar in onze eigen dorpen en wijken. En daarom verdient dit probleem een Hardenbergse oplossing.
In 2050 willen we een woningvoorraad die past bij wie we zijn én meebeweegt met de toekomst. Dat betekent: divers, betaalbaar, flexibel en verbonden met de omgeving.
DOEN’22 maakt zich sterk voor:
We bouwen niet alleen voor mensen, maar ook in een omgeving die waardevol is. Dorpsgezichten, landschapslijnen en groenstructuren mogen niet achteloos verdwijnen. Tegelijk moeten we durven vernieuwen.
Daarom kiezen wij voor:
Sociale veiligheid als ontwerpprincipe: zichtlijnen, ontmoetingsplekken, verlichting.
“Een goede buurt begint met goed ontwerp. Mensen voelen zich veiliger, socialer en gezonder in een omgeving die klopt.”
– Sociaal Planbureau Overijssel
Wonen doe je lokaal
Wonen is niet alleen een taak voor projectontwikkelaars of woningcorporaties. Wij geloven in het initiatief van inwoners. In mensen die zelf iets willen opzetten, samen iets willen bouwen, of iets willen verbouwen voor hun ouders of kinderen.
Wonen gaat ook over verbondenheid. Over of je je welkom voelt in je straat. Of je elkaar groet. Of je weet wie je buren zijn. Daarom moet de openbare ruimte uitnodigen tot ontmoeting. Een buurtbankje, een kleine moestuin, een gezamenlijke plek maakt vaak meer verschil dan een extra parkeerplaats.
De gemeente is geen makelaar, maar een partner in wonen. Een regisseur die keuzes durft te maken en tegelijkertijd luistert. Die met woningcorporaties duidelijke afspraken maakt. Die faciliteert. Die haar grondbeleid inzet om richting te geven.
In 2050 willen we niet terugkijken en zeggen: “Hadden we toen maar…” We willen dan trots zeggen: “We hebben ruimte gemaakt voor iedereen en daar zijn we nog altijd trots op.”
“Het gaat er niet om hoeveel huizen er zijn, maar of je er een buurt van kunt maken.”
Hardenberg is een gemeente van 29 kernen. Grote en kleine dorpen, wijken met hun eigen cultuur, buurtschappen waar iedereen elkaar kent. Die verscheidenheid is geen probleem, het is juist onze kracht. Maar het is ook een verantwoordelijkheid: om ervoor te zorgen dat leefbaarheid overal gevoeld wordt. Leefbaarheid is niet iets wat je kunt afdwingen met beleid. Het ontstaat als mensen zich thuis voelen. Als er plekken zijn om elkaar te ontmoeten. Als de omgeving schoon en veilig is. Als je weet waar je naartoe kunt als je ergens mee zit. En als je gezien wordt. Ook als je in een kleinere kern woont, of aan de rand van een wijk.
Mensen willen zich verbonden voelen. Niet alleen met hun woning, maar met hun omgeving. Een leefbare wijk of dorp biedt daarvoor de bouwstenen:
Niet elke kern hoeft álles te hebben. Maar elke kern moet íets hebben. Iets dat verbindt. Iets dat maakt dat mensen zich gezien voelen. En als voorzieningen verdwijnen, moet er iets voor in de plaats komen. Niet per se fysiek, maar misschien sociaal: een dorpscoördinator, een mobiele voorziening, een wijkteam op afroep. Hardenberg en Dedemsvaart hebben een regiofunctie. Daarnaast zijn er dorpen met een aanvullend voorzieningenniveau voor de lokale omgeging. Dorpen hebben basisvoorzieningen om leefbaar te blijven. We kijken goed naar wat een kern van ons vraagt.
Leefbaarheid maak je niet van bovenaf. Die groeit van onderop. In buurten waar bewoners samen een speeltuin onderhouden. In dorpen waar vrijwilligers achter de bar staan bij de sportvereniging. In straten waar iemand een WhatsAppgroep start voor burenhulp.
DOEN’22 wil deze kracht niet alleen benoemen, maar ondersteunen:
Leefbaarheid begint bij de basis. Straatverlichting die werkt. Stoepen zonder obstakels. Speelplekken zonder glasscherven. Groene plantsoenen die niet verwilderen. En verkeerssituaties die geen dagelijkse stress opleveren.
Daarom pleiten wij voor:
Gezondheid is meer dan zorg. Het zit in schone lucht, voldoende beweging, rust in de buurt. Daarom moeten we bij ruimtelijke plannen altijd vragen: draagt dit bij aan een gezonde leefomgeving?
Jong en oud doen mee
In een leefbare wijk telt iedereen mee. Maar juist jongeren en ouderen raken in beleid vaak tussen wal en schip. De een “nog niet relevant”, de ander “niet meer actief”. DOEN’22 gelooft daar niet in. Beide groepen vormen het hart van elke gemeenschap.
Daarom maken we ruimte voor:
Een sterke wijk is herkenbaar, betrokken en in beweging. In 2050 willen we dat iedere wijk in Hardenberg iets eigens heeft, iets stevigs, iets warms.
“Zonder boer geen voer!”
Ons buitengebied is veel meer dan groen op de kaart. Het is een levend landschap. Een plek van hard werken en rust. Van oogsten, onderhouden en zaaien. Van koeien in de wei, wandelaars in de natuur en vogeltjes in de lucht. Het is wat onze gemeente ademt. Wij wonen waar anderen recreëren. Juist daarom verdient het buitengebied bescherming én perspectief. Want dat staat onder druk. De landbouwsector bevindt zich in een transitie die diep ingrijpt in bedrijfsvoering én identiteit. Tegelijk vragen klimaatverandering, bodemkwaliteit, biodiversiteit en recreatiedruk om een andere inrichting van ons land. En dat allemaal op dezelfde vierkante meters.
De toekomst van het buitengebied is geen keuze tussen óf economie óf natuur, maar een zoektocht naar balans. Een balans waarin boeren kunnen boeren, burgers kunnen genieten en de natuur kan herstellen. Dat vraagt om harde keuzes. Op sommige plekken moet de boer volop de ruimte krijgen om op een toekomstbestendige wijze te boeren en om wellicht ook te kunnen groeien. In andere gebieden is meer sprake van samenhang tussen functies, waaronder de landbouw. Weer andere gebieden moeten natuurgebieden blijven.
Hardenberg is een plattelandsgemeente. Onze boeren zijn de hoeders van het landschap. Ze verdienen niet alleen waardering, maar ook duidelijkheid, steun en ruimte. Wij zijn trots op onze boeren in de gemeente Hardenberg en staan pal voor en achter de boer. De Haagse praatjes over de agrarische sector zijn ons een doorn in het oog. Nederland heeft ooit gekozen voor schaalvergroting. Dat kon ook omdat onze boeren zo efficiënt, zuinig en milieubewust ondernemen. Nederlandse boeren zijn een voorbeeld voor andere boeren in de wereld. Nergens op aarde wordt er op een duurzamere manier voedsel geproduceerd. Je zou denken dat politieke partijen daar dus juist trots op zouden zijn.Niets is minder waar. Hier in Nederland wordt de boer langzaam maar zeker weggepest. Dat kan zo niet langer. Wij staan pal achter onze boeren en willen hen helpen waar we kunnen. Wij hebben in onze gemeente veel verschillende agrarische bedrijven. De dierlijke sector met melkvee-, kalver- en varkenshouderijen, maar ook geiten- en pluimveebedrijven. Ook is er volop akkerbouw. Worden er bloemen, planten en groente geteeld. Wij willen de ontwikkelingsmogelijkheden voor deze bedrijven zo goed als mogelijk en zo veel als mogelijk faciliteren.
DOEN’22 staat voor een landbouw die toekomst heeft:
Daarom willen we:
We staan pal voor boeren die willen meebewegen, maar geen speelbal willen zijn. Voor gezinnen die hun erf willen doorgeven, zonder in de knel te komen tussen vage en steeds veranderende regels.
Het landschap van Hardenberg is een cultureel erfgoed. In 2050 willen we dat dit landschap niet verder versnipperd is, maar juist hersteld en versterkt.
Daarom zetten we in op:
Water is geen vijand, maar ook dat is geen vanzelfsprekendheid meer. We krijgen steeds meer te maken met drogere zomers, nattere winters, en extremere pieken. Dat vraagt om ruimte. Letterlijk.
Daarom pleiten we voor:
Een droogtebestendig Hardenberg begint bij een bodem die spons kan zijn. En dat begint bij keuzes over verharding, landbouwpraktijken en natuurbeheer.
Het buitengebied is niet alleen een werkplek, maar ook een plek van rust, ontspanning en beleving. Steeds meer mensen trekken de natuur in voor hun vrije tijd. Dat is mooi, zeker als het goed begeleid wordt.
Wij kiezen voor recreatie die:
We willen wandel- en fietsroutes versterken, kleinschalige initiatieven ondersteunen, en voorkomen dat het buitengebied verwordt tot toeristische themaparken.
Een vitaal buitengebied vraagt om samenwerking tussen boeren, burgers, overheden, natuurorganisaties en ondernemers. Niemand kan het alleen. Maar samen kunnen we wél zorgen dat het buitengebied in 2050 nog net zo levend is als nu en hopelijk nog rijker.
Het weer wordt ook in onze gemeente grilliger. Droge zomers, natte winters, schade door stormen, overstroomde oevers. Dat is de ongrijpbare kant van dit verhaal. Tegelijkertijd zijn we in de gemeente Hardenberg al druk aan de slag met de energietransitie. We zien meer zonnepanelen op daken, meer elektrische auto’s en ook de discussie over windmolens raakt onze gemeente keihard. Juist daarom moeten we ook de druk opvoeren op partijen zoals Tennet en het Rijk om met een duurzame oplossing voor de netcongestie te komen. Het is al heel lang geen optie meer om te werken aan de energietransitie en klimaatadaptatie. Maar hoe we het doen, daar hebben we wél zeggenschap over. Bij DOEN’22 kiezen we voor een aanpak die realistisch is. Een aanpak die past bij ons gebied. En heel belangrijk: we betrekken mensen bij het maken van plannen.
Veel mensen voelen zich overvallen door de snelheid en schaal van de energietransitie. Windmolens die ineens in je achtertuin gepland blijken door de overheid. Zonnevelden die landschappen veranderen. Warmtepompen die verplicht lijken, maar niet altijd werken.
Wij willen dat anders doen. Niet top-down, maar samen. Niet alleen technocratisch, maar ook sociaal. We maken de energietransitie begrijpelijk, betaalbaar én draagbaar.
Daarom pleiten we voor:
Voor veel inwoners is verduurzaming nog altijd niet zozeer een overtuiging, maar een rekensom. En die rekensom pakt lang niet altijd gunstig uit. Zeker niet voor mensen met een smalle beurs of in oudere woningen.
Bij DOEN’22 laten we niemand vallen. Daarom zetten we in op:
Naast energie vraagt het klimaat ook om andere ruimtelijke keuzes. Meer groen in plaats van steen. Waterberging in plaats van drainage. Schaduwrijke plekken in plaats van verhitte straten.
Wij kiezen voor een Hardenberg dat voorbereid is:
De kracht van Hardenberg zit in de verbondenheid. 29 kernen die samen een bloeiende gemeente vormen. Mensen die elkaar kennen, verenigingen die bloeien, ondernemers die kansen zien. Noaberschap. Maar aan die verbondenheid zit ook een fysieke kant van de medaille: je moet bij elkaar kunnen komen. Bereikbaarheid is geen luxe. Het is een voorwaarde om mee te kunnen doen. Voor jongeren om naar school te kunnen, voor ouderen om een bezoekje aan de kleinkinderen te brengen, voor werknemers om op tijd op hun werk te zijn en voor gezinnen om te kiezen waar ze willen wonen. In 2050 willen we dat elke kern in Hardenberg goed bereikbaar is voor iedereen. Dat vraagt om investeringen, slimme keuzes, goed lobbywerk en een open blik op mobiliteit.
Te vaak voelen kleine kernen zich vergeten in de bereikbaarheid. De bus rijdt maar twee keer per dag. Het fietspad houdt op bij de grens van het dorp. De weg is smal, donker en slecht onderhouden. Dat moet anders. Bij DOEN’22 maken we geen onderscheid tussen ‘belangrijke’ en ‘onbelangrijke’ routes. Het moet overal veilig zijn en niet alleen in de stad Hardenberg.
We kiezen voor:
In een plattelandsgemeente is openbaar vervoer extra belangrijk. Juist voor wie geen auto heeft, ouder is, jong is of minder mobiel. Maar het is ook kwetsbaar: buslijnen verdwijnen, tijden verschuiven, overstaptijden zijn ongunstig, de dienstregeling is niet afgestemd op school- of werktijden en de bus stopt niet op alle plekken in onze gemeente. Omdat dit met name een provinciale aangelegenheid is, vraagt dit om goed lobbywerk.
Daarom pleiten we bij de provincie voor:
Mobiliteit verandert. We rijden elektrisch, delen in de toekomst vaker een auto, werken hybride. Die ontwikkelingen bieden kansen maar alleen als we ze actief begeleiden.
DOEN’22 wil:
Tot slot: bereikbaar zijn is meer dan vervoer alleen. Het gaat ook over ontmoeting. Over plekken waar mensen samenkomen. Over voorzieningen die dichtbij zijn. Over een digitale infrastructuur die goed werkt, zodat contact ook mogelijk is zonder reis.
Daarom pleiten we voor:
Een verbonden gemeente is een gemeente waar je gemakkelijk komt en graag blijft.
Ruimtelijk beleid raakt mensen. Niet alleen op de kaart of in rapporten, maar in hun dagelijks leven. In het uitzicht vanuit het slaapkamerrraam. In het weiland dat ineens een bouwplaats wordt. In het plan waar ze niet van wisten. Of in het initiatief dat maar blijft hangen in vergunningsprocedures. Bij DOEN’22 geloven we dat ruimtelijke keuzes alleen gedragen worden als ze betrouwbaar, uitlegbaar en menselijk zijn. Als mensen weten waar ze aan toe zijn. Als participatie geen papieren werkelijkheid is. En als beleid niet verandert bij elke politieke windvlaag. We kiezen voor een gemeente die doet wat ze belooft.
Het risico bestaat dat beleid de markt volgt en we niet vanuit onze eigen visie handelen. Projectontwikkelaars moeten niet bepalen waar gebouwd wordt. Het is niet aan energiebedrijven en de provincie om plekken aan te wijzen voor hun windparken. Wij willen die regie terug. Vastgoedspeculanten kopen gronden op zonder langetermijnvisie. De gemeente staat dan aan de zijlijn, of moet achteraf bijsturen. DOEN’22 wil dat de gemeente weer de regisseur van ruimte wordt. Dat vraagt lef, kaders en richting.
Wij pleiten voor:
Ruimtelijke kwaliteit ontstaat niet vanzelf. Die moet je organiseren. Niet alleen technisch, maar ook met waarden.
Participatie is meer dan een informatieavond aan het eind van een traject. Het is een proces vanaf het begin. Het is ruimte geven aan zorgen, maar ook aan ideeën. Het is serieus nemen wat mensen inbrengen ook als het schuurt.
DOEN’22 wil dat inwoners mede-eigenaar worden van ruimtelijke keuzes. Daarom:
Ook initiatiefnemers hebben een verantwoordelijkheid: zij moeten aantonen hoe ze hun omgeving betrokken hebben. De gemeente toetst dat actief.
De ruimtelijke visie van DOEN’22 is meer dan een lijst met projecten. Het is een toetsingskader met waarden. Bij elk ruimtelijk vraagstuk vragen we:
Zo maken we ruimte voor de toekomst. Niet als abstract ideaal, maar als dagelijkse praktijk. In elke kern. Voor elke inwoner.
Deze visie is een uitnodiging. Aan inwoners, bestuurders, ondernemers, ontwerpers, vrijwilligers en collega’s. Om niet te verzanden in meningen en belangen, maar om samen te bouwen. Aan een Hardenberg waar je op kunt rekenen. Bij DOEN’22 geloven we dat dat kan. Met visie, maar vooral met vertrouwen. En met ruimte. Ruimte om te wonen. Ruimte om te groeien. Ruimte om samen te leven.
Niet morgen, niet ooit. NU.
